تحلیل مسیر و معدلات ساختاری (SEM)
تحليل مسير تکنيکي براي بررسي ارتباط و وابستگي ميان متغيرها است. در تحليل مسير از انواع تکنيکهاي رگرسيون چندگانه، تحليل عاملي، همبستگي چندمتغيره و تحليلهاي واريانس و کوواريانس چندگانه مانند MANOVA, ANOVA, ANCOVA استفاده ميشود. از آنجايکه در تحليل مسير از روشهاي مبتني بر رگرسيون چندگانه استفاده مي شود، ميتوان آن را به عنوان نوعي از مدل معادلات ساختاري محسوب کرد.
مدل معادلات ساختاري( (Structural Equation Model يک ساختار علي خاص بين مجموعهاي از سازههاي غيرقابل مشاهده(مکنون) است. یک مدل معادلات ساختاري از دو مولفه به صورت زیر تشکيل شده است: يک مدل ساختاري که ساختار علي بين متغيرهاي پنهان را مشخص ميکند و يک مدل اندازهگيري که روابطي بين متغيرهاي پنهان و متغيرهاي مشاهده شده را تعريف ميکند. (بهرامي، 1390) در تحليل مسير مدل اندازهگيري موجود نيست و فقط شامل مدل علي ساختار است. تحليل مسير فقط بر روي متغيرهاي مشاهده شده قابل انجام است. در صورت نياز با فرض وجود متغيرهاي مکنون مي توان از متغيرهاي مشاهده شده، ميانگين گرفته و در قالب يک متغير مشاهده شده بيان کنيم. (بهرامي، 1390)
در ادامه یک فایل آموزش تحلیل مسیر و معادلات ساختاری که به زبانی بسیار روان و ساده به نگارش درامده است قرارد داده شده است. امید است که مطالعه این اثر بتواند به دانشجویان عزیز در فهم و درک صحیح این روش کمک شایانی نماید.